वैशेषिक

इदं षड्दर्शनेषु अन्यतमम् अस्ति।

प्राचीनतमस्य अस्य दर्शनस्य प्रणेता कणादमहर्षिः । अयमेव उलूको नामकः मुनिः । अतः औलूक्यदर्शनमिति अस्य नामान्तरणम् । विशेषः इति एकस्य पदार्थस्य स्वीकरणेन एतत् वैशेषिकदर्शनम् इति एकस्य पदार्थस्य स्वीकरणेन एतत् वैशेषिकदर्शनम् इति ज्ञायते । वैशेषिकमते द्रव्य-गुण-कर्म-सामान्य-विशेष-समवाय-अभावाः इति सप्तपदार्थाः । अत्र दर्शने परमेश्वरः सृष्टिकर्ता कर्मफलदाता च । परमात्मा जीवात्मातः भिन्नः इति एतेषां मतम् । न्यायसमानान्त्रत्वात् अत्रापि प्रत्यक्षानुमानोपमानशब्दाः प्रमाणानि ।

पश्य

• कणाद
• दर्शनशास्त्रम्