सामग्री पर जाएँ

राधा रमण मंदिर

विकिपीडिया, कश्चन स्वतन्त्रः विश्वकोशः

 

श्री राधारमन्दिरं भारतस्य उत्तरप्रदेश: राज्यस्यवृन्दाव नं नामक स्थाने प्रसिद्धं हिन्दुमन्दिरम्अस्ति ।यत् भगवतः कृष्णस्य राधारमणरूपाय समर्पितं वर्तते |. इदं मन्दिरं वृन्दावनस्य सप्तप्रमुखप्राचीनमन्दिरेषु अन्यतमम् अस्ति । येषु राधावल्लभमन्दिरं, राधादामोदरमन्दिरं, राधामदनमोहनमन्दिरं, राधागोविन्ददेवमन्दिरं, राधाश्यामसुन्दरमन्दिरं, राधागोकुलानन्दमन्दिरं च सन्ति अस्मिन् मन्दिरे शालिग्रामशिलातः प्रादुर्भूतस्य स्वयंभूश्रीकृष्णस्य मूर्तिः स्थापिता अस्ति । [] [] []

राधारमणशब्दस्य अर्थः "राधाप्रियः" इति । प्रायः ५०० वर्षपूर्वं गोपालभट्टगोस्वामी इत्यनेन अस्य मन्दिरस्य स्थापना कृता आसीत् | चैतन्यमहाप्रभोःविग्रहलीलायाः समाप्तेः अनन्तरं यदा गोपालभट्टगोस्वामी वियोगे आसीत् तदा भगवान् स्वप्ने तस्मै प्रकटितः भूत्वा नेपालं गत्वा शालिग्रामशिलां प्राप्तुं निर्देशं दत्तवान् इति विश्वासः अस्ति

  • एषा मूर्तिः शालिग्रामात् एव प्रादुर्भूता, अतः सा स्वप्रकटरूपा मन्यते ।
  • अस्मिन् मन्दिरे ठाकुरः इत्यस्य एकः एव मूर्तिः अस्ति, परन्तु सा एकः मूर्तिः त्रयः पक्षाः प्रतिबिम्बयति । भक्तानां मतं यत् कदाचित् एषा मूर्तिः गोविन्ददेवसदृशी भवति, कदाचित् तस्याः वक्षःस्थलं गोपीनाथसदृशं भवति, कदाचित् पादयोः मदनमोहनमूर्तिः प्रतिबिम्बिता भवति। एवं त्रयाणामपि विख्यातरूपसङ्गमा एषा मूर्तिः । []
  • अस्मिन् मन्दिरे गोपालभट्टगोस्वामी इत्यस्य समाधिः अपि अस्ति ।
  • चैतन्य महाप्रभोः "उन्नागवस्त्रम्" अपि अत्र सुरक्षितम् अस्ति ।
  • गोस्वामीपरिवारस्य पुरुषसदस्याः एव भोगप्रसादस्य निर्माणं कुर्वन्ति, तस्य सेवायाः अपि दायित्वं तेषां भवति ।
  • अस्मिन् मन्दिरे प्रायः ५०० वर्षाणि यावत् अग्निः स्वयमेव प्रज्वलितः अस्ति तथा च ठाकुरः इत्यस्य आरती नित्यं तस्मिन् एव अग्निना क्रियते इति कथ्यते । [] []

अस्य मन्दिरस्य प्रशासनं गोपालभट्टगोस्वामीतः वंशजैः गोस्वामीपरिवारैः पूजितं च भवति | []

  • राधावल्लभमन्दिरम्
  • बाँकेबिहारीमंदिरम्
  • राधादामोदरमंदिरम्
  • राधामदनमोहनमंदिरम्
  • गोविन्ददेवमंदिरम्
  • निधिवन्म्
  1. "The history of Sri Radha Raman Temple". salagram.net. आह्रियत 2025-05-05. 
  2. "वृंदावन के राधा रमण मंदिर से जुड़ी रोचक बातें". HerZindagi (in Hindi). आह्रियत 5 मई 2025. 
  3. "दिल्ली के पास मथुरा-वृंदावन तो देखा होगा, अब देखिए यहां के वो 7 मंदिर जहां श्री कृष्ण खुद बरसाते हैं कृपा". Navbharat Times (in Hindi). आह्रियत 6 मई 2025. 
  4. "The history of Sri Radha Raman Temple". salagram.net. आह्रियत 2025-05-05. 
  5. Empty citation‎ (help) 
  6. "वृंदावन के राधा रमण मंदिर से जुड़ी रोचक बातें". HerZindagi (in Hindi). आह्रियत 5 मई 2025. 
  7. "वृंदावन के राधा रमण मंदिर से जुड़ी रोचक बातें". HerZindagi (in Hindi). आह्रियत 5 मई 2025. 
"https://sa.wikipedia.org/w/index.php?title=राधा_रमण_मंदिर&oldid=497339" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्