सदस्यः:Swarnalata 2015/प्रयोगपृष्ठम्

स्मॄतेः अपरं नाम धर्मशात्रम् । वेदात् सर्वेषां यर्थाथ ज्ञानं न सम्भवति । वेदानां वैभिन्न्याव्देदज्ञानानां कालक्रमेण विपर्ययच्च कृत्याकृत्यज्ञानय जनसाधारणेन वेदज्ञानामनुशासनत्याश्रितनि। तस्मात् वैदिकर्मनुयाज्ञवल्क्यगौतमवैसिष्ठादिमहर्षिभिः वेदतत्वार्थाभिधायकानि  कृत्याकृत्यप्रतिपादकानि धर्मशात्राणि उपनिबद्धनि । तान्येव धर्मशात्राणि कथ्यन्ते  । “आचार- व्यवहार-प्रायश्चित्तभेदेन पादत्रितयविशिष्टं सकलं धर्मशात्रम्” ।धर्मशात्रे वसिषठस्मृतिः - 

                धर्मशात्रे वसिष्ठस्मृतिः विशिष्टं स्थानं धर्ते । वैसिष्ठस्मृतेः श्रौतसूत्रं गृह्यसूत्रं चोभयमनुपलभ्यते ।अस्यां स्मृतौ ॠग्वेद-कृष्णयजुर्वेदीयतैतरीय-संहिता-शुक्लयजुर्वेदीयशतपथब्राह्म्ण-मैत्रायणीसंहिता मनुस्मृतिप्रभृतिनां प्रभावः परिलक्ष्यते।इयं स्मृतिः विशेषतः ॠग्वेदानुयायिभिः परिगृहीतेति कुमारीलभट्टः तन्त्रवार्तिके पू-१७९ प्रतिपादयतिपुराणमानवेतिहासव्यतिरिक्तगौतमवसिष्ठशंखलिखितहारीतापस्तम्बबैधायनादिप्रणीतधर्मशात्राणां गृह्यग्रन्थानाम् च प्रातिशाख्यलक्षणवत् प्रतिचरणं पाठव्य्वस्थोपलभते।