जुनागढ

अशोकस्य शिलाशासनम्

जुनागढ જૂનાગઢ
—  नगरम्  —
Coordinates: 21.52°N 70.47°E / 21.52; 70.47
देशः	भारतम्
राज्यम्	गुजरातराज्यम्
मण्डलम्	जुनागढ
सर्वकारः
• अङ्गः	Junagadh Municipal Corporation
• Mayor	Mr. Lakhabhai Parmar
• Municipal Commissioner	Ms. Vipra Bhal
• Member of Legislative Assembly	Mr. Mahendra Mashru
विस्तीर्णम्
• Total	५९ Square km (२२.८ Square mile)
औन्नत्यम्	जुनागढ
जनसङ्ख्या (2011)
• Total	३,२०,२५०
भाषाः
• अधिकृताः	गुजराती, हिन्दी, आङ्ग्लभाषा
	IST (UTC+5:30)
पिन्	362 00X
Telephone code	0285
वाहनपञ्जीकरणम्	GJ-11
Civic agency	Junagadh Municipal Corporation
जालस्थानम्	www.junagadhmunicipal.org

दामोदरकुण्डतः दृश्यमानः गिरनारपर्वतः

जुनागढ –ऎतिहासिकं नगरम् प्रख्यातस्य भक्तवर्यस्य श्रीनरसिंहमहेतामहोदयस्य प्रदेशः अयम् । इतिहासे ”’गिरिनार”’ ”’देवगिरि” इत्यादिभिः नामाभिः प्रसिद्धमासीत् । गान्धिमहोदयस्य अतिप्रियं “वैष्णवजनतो” – गीतं श्रीनरसिंहमहेतामहोदयेन लिखितमस्ति । जैनानां पुण्यक्षेत्रमिदं ”’रेवतिगिरि”’ इति प्रख्यातम्। मौर्यराजस्य अशोकस्यकालतः अपि जुनागडनगरं ख्यातमस्ति । अत्र अनेकानि मुस्लिंप्रार्थनामन्दिराणि सन्ति । तानि जामीमसीदि, नूरिषहस्मारकं आदिचादि इत्यादीनि । अत्र समीपे १५०० वर्षप्राचीनाः बौद्धगुहाः सन्ति । जुनागडमृगालयः सकरबाग्म्यूसियं दरबारम्यूसियं च दर्शनीयानि सन्ति । अत्र विद्यमानानि दीपगुच्छानि किरीटानि शिबिकाः च अतीव सुन्दराणि सन्ति । भगवान् दत्तात्रेयः शिखरे अदृश्यरुपेण वसति इति वदन्ति । गिरनारगिरिदेवालयस्य मार्गे क्रिस्तपूर्वतनस्य २५० वर्षीयप्राचीनं अशोकचक्रवर्तेः शासनमस्ति । आहत्य अत्र १४ शासनानि सन्ति । रुद्रधाम्नि अपि मौर्यराजेन स्कन्दगुप्तेन निर्मितं शासनम् अस्ति । जुनागढतः ४ कि.मी दूरे एतानि शासनानि सन्ति । गिरनारगिरौ दामोदरकुण्डम् इति किञ्चन तीर्थम् अस्ति । पर्वतारोहणाय १०,००० सोपानानि शिलभिः निर्मितानि सन्ति । अमृततशिलानिर्मिताः ५ जैन देवालयाः अत्र सन्ति । तेषु नेमिनाथदेवालयः अतिविशालः अस्ति । कृष्णशिलया नेमिनाथमूर्तिः निर्मिता अस्ति । मल्लिनाथदेवालयः त्रिवलिदेवालयः अस्ति । गिरिशिखरे अम्बमाता देवालयः अस्ति । अत्र नूतनविवाहिताः सुखजीवनाय अत्र आगत्य देवीं प्रार्थयन्ते ।